Strony serwisu taxonline.pl wykorzystują do poprawnego działania pliki cookie. Brak zgody na instalację plików cookie może być wyrażony poprzez ustawienia przeglądarki. Aby dowiedzieć się więcej kliknij tutaj.

Nie pokazuj więcej tego komunikatu

Taxonline
English Deutsch Nasze usługi Cennik Kontakt z nami Pliki cookies
Szukaj
Strona główna Komentarze Odliczenie VAT od akcji marketingowych

Odliczenie VAT od akcji marketingowych

Mateusz Ziaja, 2017-08-08
Zapraszamy do zapoznania się z komentarzem, w którym Mateusz Ziaja, starszy konsultant w Dziale Prawnopodatkowym PwC analizuje wyrok w przedmiocie ustalania wynagrodzenia za usługę marketingową.

Wydanie towarów w ramach akcji marketingowo-promocyjnej prowadzonej przez agencję reklamową nie jest tak ściśle związane z tą akcją, aby mogło stanowić wraz z nią świadczenie kompleksowe. Ponadto, dostawa towarów odbywała się pomiędzy agencją a ostatecznym konsumentem, z pominięciem spółki, na rzecz której akcja była organizowana. Zatem, brak jest podstaw, aby spółce przyznać prawo do odliczenia VAT naliczonego z tytułu czynności, która nie podlegała po stronie spółki opodatkowaniu.

Wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 marca 2017 r., sygn. III SA/Wa 248/16

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością („Spółka”) zawarła z agencją marketingową („Agencja”) umowę, na mocy której Agencja organizuje akcje promocyjne. Agencja – między innymi – we własnym imieniu nabywa towary, które następnie rozdaje w ramach akcji jako upominki lub nagrody z tytułu sprzedaży premiowej. Spółka w żadnym momencie nie nabywa prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel. Decyzje, co do dostawcy towarów, czy negocjacji cenowych, podejmuje samodzielnie Agencja. Po zrealizowaniu akcji promocyjnej, Agencja wystawia na Spółkę fakturę VAT. Kalkulując wynagrodzenie za wykonaną usługę Agencja uwzględnia koszty związane z obsługą samej akcji, marżę oraz wartość nabytych towarów, które zostały w ramach danej akcji wydane potencjalnym/aktualnym klientom Spółki.

W 2011 r. Spółka uzyskała interpretację indywidualną wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie („Dyrektor”) potwierdzającą, że spółka nie jest zobowiązana do wystawiania faktur wewnętrznych i wykazywania kwot VAT należnego z tytułu wydań towarów, a jednocześnie Spółce przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego z faktur wystawianych przez Agencję. Po kilku latach Spółka ponownie złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, wnosząc o rozstrzygnięcie, czy stanowisko Dyrektora jest aktualne w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2014 r. Dyrektor w interpretacji z marca 2014 r. uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe w zakresie prawa do odliczenia VAT naliczonego w pełnej wysokości z faktur wystawianych przez Agencję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie („WSA”) wyrokiem z marca 2015 r. interpretację tę uchylił i wskazał, że Dyrektor zupełnie pominął kluczową kwestię, tj. czy w nowym stanie prawnym aktualność swą zachowuje stanowisko wyrażone w interpretacji z 2011 r.

W interpretacji wydanej 1 października 2015 r. Dyrektor ponownie uznał za nieprawidłowe stanowisko Spółki zarówno w zakresie odliczenia VAT naliczonego w pełnej wysokości, jak i w zakresie aktualności stanowiska wyrażonego w interpretacji indywidualnej z 2011 r. W uzasadnieniu Dyrektor wskazał, że możliwe jest podzielenie wynagrodzenia Agencji na część dotyczącą obsługi akcji marketingowej oraz część obejmującą wartość wydawanych towarów. W konsekwencji Spółka może odliczyć VAT naliczony jedynie w zakresie, w jakim związany jest on z nabyciem od Agencji usługi marketingowej, natomiast prawo do odliczenia nie przysługuje w odniesieniu do towarów, gdyż Spółka nigdy nie nabywa prawa do rozporządzania nimi jak właściciel, a wynagrodzenie w tym zakresie jest w istocie zapłatą przez podmiot trzeci (Spółkę) za dostawę towarów dokonywanych przez Agencję na rzecz beneficjentów akcji. W kwestii interpretacji z 2011 r. Dyrektor uznał, że interpretacja ta odnosi się wyłącznie do stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę (Spółkę), tj. sytuacji która miała lub ma miejsce w momencie składania wniosku, natomiast nie rozstrzyga w zakresie zdarzeń, które mają miejsce po dniu 1 stycznia 2014 r.

Wyrokiem z 24 marca 2017 r. WSA uchylił zaskarżoną interpretację. Z ustnego uzasadnienia wyroku wynika, że WSA dopatrzył się naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że skoro pierwszym wnioskiem o wydanie interpretacji objęty był stan faktyczny, to interpretacja nie obowiązuje w odniesieniu do zdarzeń przyszłych mających miejsce już po jej wydaniu, nawet jeśli fakty opisane we wniosku pozostają bez zmian. Jednocześnie, zdaniem WSA, Dyrektor nie naruszył przepisów ustawy o VAT, albowiem organizacja akcji promocyjnej oraz wydanie towarów w ramach tej akcji nie są jednym świadczeniem kompleksowym. Ponadto, nie dochodzi do dostawy towarów między Agencją a Spółką, w związku z czym Spółce – w tym zakresie – prawo do odliczenia nie przysługuje.


Kontynuacja restrykcyjnej linii orzeczniczej w zakresie odliczenia VAT

Zagadnienie odliczenia VAT naliczonego w przypadku powierzenia agencjom marketingowym realizacji programów lojalnościowych, czy akcji promocyjnych pokazuje, w jaki sposób może zmieniać się stanowisko organów podatkowych oraz sądów administracyjnych na przestrzeni czasu, w szczególności pod wpływem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej („TSUE”). Odliczenie VAT z faktur wystawianych przez agencje marketingowe w pełnej wysokości było przez długi czas akceptowane przez organy podatkowe i sądy administracyjne. Jeszcze w 2013 r. spotkać się można było z korzystnymi w tym zakresie dla podatników wyrokami, jak np. wyrok WSA w Rzeszowie z 7 marca 2013 r. (I SA/Rz 75/13) czy też wyrok WSA w Krakowie z 24 stycznia 2013 r. (I SA/Kr 1593/12).

Pomimo że takie korzystne podejście było kontynuowane – co potwierdzają przytoczone wyżej wyroki – już po rozstrzygnięciu TSUE z 7 października 2010 r., w połączonych sprawach C-53/09 oraz C-55/09 (Loyalty Management  i Baxi Group), wydaje się, że to właśnie ten wyrok TSUE był przyczyną zmiany stanowiska polskich organów podatkowych i sądów administracyjnych. Miało to miejsce na przełomie lat 2013 i 2014, a jednym z pierwszych wyroków kwestionujących prawo do odliczenia w zakresie dotyczącym dostawy towarów i powołujących się wprost na ww. wyrok TSUE był wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego („NSA”) z 9 stycznia 2014 r. (I FSK 271/13). W wyroku tym NSA uznał między innymi, że: „usługa marketingowa oraz zakup i przekazanie osobom trzecim, w ramach prowadzonej akcji marketingowej, promocyjnej i reklamowej, nagród w postaci towarów lub usług o charakterze konsumpcyjnym, nie były tak ściśle ze sobą związane, że obiektywnie tworzyły jedno niepodzielne świadczenie gospodarcze (…). Umożliwienie skarżącej spółce odliczenia podatku naliczonego od usługi marketingowej, której towarzyszy – jako odrębna czynność polegająca na przekazaniu towarów lub usług (nagród) osobom trzecim – może naruszać zasadę opodatkowania konsumpcji.” Takie stanowisko było potwierdzane w kolejnych wyrokach NSA (przykładowo: I FSK 1249/13 z 15 lipca 2014 r. czy też I FSK 1979/13 z 18 grudnia 2014 r.).

Pozostawiając na boku zagadnienie naruszenia przez Dyrektora przepisów Ordynacji podatkowej, komentowany wyrok WSA jest kolejnym rozstrzygnięciem wpisującym się w ugruntowaną – i niekorzystną dla podatników korzystających z usług agencji marketingowych – linię orzeczniczą.

Chciałbym w tym kontekście wskazać na występującą w komentowanej sprawie – oraz jej podobnych – trudną do zaakceptowania tendencję. Jak się bowiem zdaje, organy podatkowe i sądy administracyjne, powołując się na ww. wyrok TSUE, unikają szczegółowej analizy stanu faktycznego z punktu widzenia kompleksowości świadczenia i – niejako automatycznie – uznają, że świadczenie usługi marketingowej i wydawanie w ramach akcji towarów są zawsze świadczeniami odrębnymi. Moim zdaniem, taka konkluzja musi każdorazowo wynikać z analizy indywidualnego przypadku i nie można, w sposób niemal aprioryczny, kwestionować kompleksowości świadczenia realizowanego przez agencję marketingową. Takie podejście może być sprzeczne z celem świadczenia i ustaleniami pomiędzy agencją marketingową a podatnikiem zlecającym realizację akcji czy programu lojalnościowego.

Niestety, w mojej ocenie, trudno spodziewać się, aby w najbliższym czasie zmieniło się niekorzystne dla podatników podejście organów podatkowych i sądów administracyjnych do omawianej kwestii. Z tej perspektywy, należy mieć na uwadze ryzyko zakwestionowania prawa do odliczenia VAT przy planowaniu współpracy z agencją marketingową w ramach akcji promocyjnych czy programów lojalnościowych.

© 2017 PwC. Wszystkie prawa zastrzeżone. Nazwa PwC odnosi się do firm wchodzących w skład sieci PwC, z których każda stanowi odrębny podmiot prawny. Więcej informacji na stronie www.pwc.com/structure.

Materiały zamieszczone na tej stronie internetowej przeznaczone są jedynie dla celów informacyjnych i nie mogą być traktowane jako wchodzące w zakres czynności doradztwa podatkowego określonych w art.2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym. Tym bardziej dla skutków podejmowanych na tej jedynie podstawie decyzji ekonomicznych nie mają zastosowania zasady odpowiedzialności za szkodę określone w art. 43 ustawy o doradztwie podatkowym. Osoby zainteresowane uzyskaniem porady proszone są o skontaktowanie się bezpośrednio z działem prawno-podatkowym PwC. Wydawcą serwisu taxonline.pl jest PricewaterhouseCoopers Sp. z o.o., al. Armii Ludowej 14, 00-638 Warszawa. ISSN: 2084-381X
e-point SA